Derslerine karşı ilgisiz olan çocukların öğrenim hayatlarının ilk yılından itibaren motivasyonunu etkileyen etkenler araştırılmalıdır. Ev ortamının fiziki koşulları çocuğun derse adaptasyonunu bozucu olabilir (ses, ışık, bol eşya…vs.). Ayrıca ev içindeki gergin ortam, ev dışı başka stresli yaşantılar da ders çalışmama ve başarı düşüklüğüne neden olur.

Bunların dışında başka bir etken anne ve babanın çocuğun ödevine karşı tutumlarından kaynaklanabilir. Ödev yaparken çocuk arada sıkılabilir ve ara vermek isteyebilir. Ara vermesi, derse dikkatini tekrar toplamasını sağlayacağından, önemlidir. Aralarda çocuğun derse geri dönmesini zorlaştıracak tv, bilgisayar, başka bir kişiyle vakit geçirme gibi etkinlikler yerine, etrafta dolaşarak bu arayı geçirmesi derse dönmesini kolaylaştırabilir. İlkokul 1. sınıf çocukları ödev yaparken daha sık aralara ihtiyaç duyabilirler. Hareket ihtiyacı 1. sınıf çocuğunda daha fazladır. Kalkıp gezinmesine izin vermek iyi olacaktır.

Çocuğunuzun ödevini bitirmesini sağlamak için “dersini bitirdikten sonra dışarıda oynayabilirsin / çizgi filmi seyredebilirsin” şeklinde ödül niteliğindeki faaliyeti haber vererek motivasyonunu artırabilirsiniz. Buna uymak istemezse de kararlı olun. Ödevi bitirmek yerine oyalanırsa da okula ödevini yapmadan gitmeyi “seçiyor” demektir. Sonuçlarıyla yüzleşmesini sağlayın.

Eğer çocuğunuz derslerine önem veriyorsa, her çocuk ve genç gibi yeteri kadar dinlenmesi ve sosyal ilişkilerinden geri kalmaması gerekiyor. Planlarını mümkün olduğu kadar bu şekilde ayarlamasını sağlayın. Her insan doğuştan sosyal bir varlık. Çocuğunuz yaşıtlarıyla iletişimi gerektiği ölçüde sürdürmeli. Aksi taktirde psikolojisi bozulacak ve derslere olan motivasyonu gitgide düşecektir.

Çocuğu motive etmeye çalışırken “okuması” üzerine uzun öğütler verme yöntemi çok yaygınsa da genelde ders çalışmayı sağlama yönünde pek işe yaramamaktadır. Günlük/haftalık ödevi yapmadığında çocuğun bunun sonuçlarıyla yüzleşmesi davranışı değiştirmesinde daha etkilidir. Bunların yanı sıra, okuldaki olumlu davranışları övmekten geri kalmayın.

Piskolog Başak Ünver
www.cocukpsikologum.com